Падежи и числительные · Предложный падеж
Предложный падеж (miejscownik): o kim? o czym? gdzie?
Предложный падеж (miejscownik) отвечает на вопросы o kim? o czym? и gdzie? (где?). Это единственный падеж, который никогда не употребляется без предлога – он всегда стоит после w, na, o, przy или po.
Предлоги с предложным падежом
- w, na – место (gdzie? – где?): w domu, w Polsce, na uniwersytecie, na poczcie.
- o – тема (o kim? o czym?): rozmawiamy o pracy, myślę o tobie, film o wojnie.
- przy – рядом с чем-то или во время чего-то: przy oknie, przy stole, przy kawie.
- po – время после чего-то и движение по поверхности: po obiedzie, po lekcji, spacer po parku.
- В выражениях времени: w styczniu, w maju, w 2026 roku; o siódmej, o wpół do ósmej.
W и na употребляются с предложным падежом, когда мы говорим, ГДЕ что-то находится: jestem w szkole, na dworcu. Когда мы говорим, КУДА идём, обычно используется винительный падеж или „do” с родительным: idę na dworzec, idę do szkoły.
Окончания в единственном числе
мужского и среднего рода с твёрдой основой
Окончание: -e (с чередованием согласной)
Примеры: Kraków → w Krakowie, sklep → w sklepie, stół → na stole, miasto → w mieście, kino → w kinie
мужского и среднего рода после k, g, ch и мягких согласных
Окончание: -u
Примеры: park → w parku, dach → na dachu, pokój → w pokoju, hotel → w hotelu, mieszkanie → w mieszkaniu
женского рода на -a с твёрдой основой
Окончание: -e (с чередованием согласной)
Примеры: szkoła → w szkole, woda → w wodzie, Polska → w Polsce, droga → na drodze, siostra → o siostrze
женского рода на -ca, -cza, -rza, -ja, -nia и на согласную
Окончание: -y / -i
Примеры: praca → w pracy, ulica → na ulicy, lekcja → na lekcji, kuchnia → w kuchni, noc → w nocy
| Существительные | Окончание | Примеры |
|---|---|---|
| мужского и среднего рода с твёрдой основой | -e (с чередованием согласной) | Kraków → w Krakowie, sklep → w sklepie, stół → na stole, miasto → w mieście, kino → w kinie |
| мужского и среднего рода после k, g, ch и мягких согласных | -u | park → w parku, dach → na dachu, pokój → w pokoju, hotel → w hotelu, mieszkanie → w mieszkaniu |
| женского рода на -a с твёрдой основой | -e (с чередованием согласной) | szkoła → w szkole, woda → w wodzie, Polska → w Polsce, droga → na drodze, siostra → o siostrze |
| женского рода на -ca, -cza, -rza, -ja, -nia и на согласную | -y / -i | praca → w pracy, ulica → na ulicy, lekcja → na lekcji, kuchnia → w kuchni, noc → w nocy |
Стоит запомнить три исключения: dom → w domu, syn → o synu, pan → o panu.
Прилагательные: мужской и средний род -ym / -im (w nowym domu, w wielkim mieście), женский род -ej (w nowej szkole).
Чередование согласных перед -e
- t → ci: miasto → w mieście, poczta → na poczcie
- d → dzi: woda → w wodzie, ogród → w ogrodzie
- r → rz: biuro → w biurze, teatr → w teatrze
- ł → l: szkoła → w szkole, stół → na stole
- k → c: Polska → w Polsce, apteka → w aptece
- g → dz: droga → na drodze, Praga → w Pradze
- s → si, n → ni, w → wi: las → w lesie, okno → w oknie, Warszawa → w Warszawie
Часто меняется и гласная: stół → na stole, las → w lesie, miasto → w mieście.
Множественное число
Во всех родах существительное имеет окончание -ach: w sklepach, na ulicach, w miastach, o dzieciach. Прилагательные имеют -ych / -ich: w nowych domach, w polskich miastach.
W или na?
- W – закрытые места, здания, города и большинство стран: w kinie, w sklepie, w Warszawie, w Niemczech.
- Na – мероприятия, открытые пространства, улицы и площади, часть учреждений и несколько стран: na koncercie, na rynku, na ulicy, na poczcie, na uniwersytecie, na Węgrzech, na Słowacji, na Litwie.
- Стоит запомнить пары: w mieście, но na wsi; w szkole, но na uczelni; w pracy, но na zebraniu.
Типичные ошибки
- ✗ Mieszkam w Kraków → ✓ Mieszkam w Krakowie.
- ✗ Jestem w Polska → ✓ Jestem w Polsce.
- ✗ Rozmawiamy o praca → ✓ Rozmawiamy o pracy.